Te moe om je tanden te poetsen

Zijn chronische vermoeidheid en inactiviteit van sarcoïdosepatiënten effectief te beïnvloeden met fysieke training? De onderzoeken spreken elkaar tegen

Het proefschrift van Rik Marcellis
De inspanningsintolerantie van sarcoïdosepatiënten is berucht. Gezondheidswetenschapper en fysiotherapeut Rik Marcellis publiceerde in 2015 hier een studie naar, waarop hij promoveerde. De Sarcoïdose Belangenvereniging Nederland droeg financieel bij aan de studie.

Hoewel de trainingseffecten gering zijn, concludeerde Marcellis “dat fysieke training van sarcoïdosepatiënten lijkt te resulteren in een vermindering van vermoeidheidsklachten en een verbetering van zowel de psychologische gezondheid als de fysieke functies” (p. 142).

Wetenschap bestaat bij de gratie van tegenspraak. Er zijn andere onderzoeken die laten zien dat sarcoïdosepatiënten blijven vastlopen in fysieke training. Zijn de bevindingen van Marcellis representatief voor de hele populatie? Hij schrijft zelf dat er meer onderzoek nodig is om zijn bevindingen op een grotere schaal te toetsen.

Kwaliteit van leven
Veel sarcoïdosepatiënten kampen met chronische vermoeidheid, zowel tijdens de actieve fase van de ziekte, als daarna. De vermoeidheid kan jarenlang, soms een leven lang, aanhouden en de kwaliteit van leven van patiënten ernstig aantasten.

Chronische vermoeidheid komt ook op zichzelf voor, zonder dat er een andere ziekte aan ten grondslag ligt (idiopathisch). De symptomen komen echter in grote lijnen overeen met de chronische vermoeidheid die optreedt in samenhang met sarcoïdose en andere ziektes. Inspanningsintolerantie is een van die symptomen.

In toenemende mate zijn er aanwijzingen dat bij idiopathische chronische vermoeidheid een verstoring van het immuunsysteem een rol speelt, lees ik in een artikel in de New York Times van 27 november 2017. Het artikel signaleert in de Verenigde Staten een kanteling in de benadering van chronische vermoeidheid. Geruime tijd gold een combinatie van fysieke training (‘graded therapy’) en psychotherapie als de gouden standaard om de gewoontevorming rond langdurige inactiviteit door chronische vermoeidheid te lijf te gaan.

Maatwerk
Nu echter begint de medische wetenschap te erkennen dat fysieke training bij patiënten met chronische vermoeidheid juist contraproductief kan werken. Bij mensen die al moe worden van douchen en tanden poetsen, raakt de energiehuishouding alleen maar verder verstoord wanneer ze worden onderworpen aan een fysiek trainingsprogramma. Dit is deels een erkenning voor de ervaringswerkelijkheid van veel mensen met chronische vermoeidheid. Anderzijds worden zij er ook niet wijzer van, want de chronische vermoeidheid is weer een behandeloptie kwijt.

Veel sarcoïdosepatiënten met klachten van chronische vermoeidheid zitten in hetzelfde schuitje en staan ten prooi aan dezelfde inactiviteitsval. De acceptatie van de ernst van chronische vermoeidheid door de Amerikaanse medische wetenschap én het inzicht dat fysieke training contraproductief kan werken, betekenen dat idiopathische patiënten op termijn mogelijk minder worden blootgesteld aan de trainingsprogramma’s die de internationale behandelrichtlijnen nu voorschrijven.

Dit kan ook voor sarcoïdosepatiënten positief uitwerken. Een oplossing voor hun problematiek van inactiviteit door toedoen van chronische vermoeidheid vereist meer maatwerk dan de standaardprogramma’s nu bieden. Hoeveel ruimte er voor maatwerk is in een gezondheidssysteem waarin zorgverzekeraars steeds meer sturen op standaardisering, ‘bewijs’ en kosteneffectiviteit, tja, dat laat zich raden. Desondanks moeten sarcoïdosepatiènten aan de deuren van hun behandelaars blijven rammelen om erkenning van hun beperkingen en dienovereenkomstig maatwerk.

4 gedachten over “Te moe om je tanden te poetsen”

  1. Ik ben fysio bezig om mijn spieren weer wat op te bouwen en niet om conditie op te bouwen.
    Prednison heeft oa de bijwerking ( bij kang durig gebruik zoals bij sarcoïdose vaak het geval is) om het spier volume te laten afnemen.
    Dit is voor mij een belangrijke reden om minstens eens per week naar de fysio te gaan.
    Verder probeer ik iedere dag te fietsen (een paar kilometer) ook om de beenspieren te onderhouden.

    Liked by 1 persoon

  2. Duidelijke contradictie. Mijn revalidatiearts heeft er zelf de stekker uitgetrokken omdat zij tot dezelfde conclusie kwam: training en belasten werkt contra-productief.
    Ik heb zelf deelgenomen aan een onderzoek op het gebied van elektronische monitorring door een fysiotherapeut (Promotie onderzoek Dr. Bert Strookappe, Gelderse Vallei Ziekenhuis, Ede, http://www.ildcare.nl/index.php/ild-nieuws-fitbit-studie-afgerond/). Dit motiveert mij nog steeds om zoveel mogelijk zelf te bewegen, op een verantwoorde manier (mijn lijf roept mij vanzelf een halt toe), zonder training of extra belasting. Gewoon bewegen, in en om huis, en een goede voeding handhaven. Ik voel me er goed bij, en heb veel energie teruggewonnen door dit zeer consequent vol te houden. Maar dat neemt niet weg dat ook ik na het douchen alweer terug bij af ben…

    Liked by 1 persoon

  3. Sinds begin november 2016 train ik bij mijn fysio aan mijn conditie. Het is zwaar, soms haal ik niet alle oefeningen, maar ik merk dat mijn conditie na 4 jaar liggen toch echt vooruit gaat. Ik krijg langzamerhand meer energie en kan dan dus ook meer. Het is wel steeds met kleine stapjes: 2 stapjes vooruit, 1 stapje achteruit. Maar dus wel vooruitgang. En dat is wat voor mij telt. De dag van de training ben ik heel erg moe, maar op een goede manier.

    Liked by 1 persoon

Reageren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s